تفسیر
مرتضی رفیعی وردنجانی؛ محمد ناصحی؛ حسین خوشدل مفرد
چکیده
مسئله اطلاق عنوان «نَجَس» بر مشرکان در آیه ۲۸ سوره توبه و ارتباط آن با حکم منع ورود آنان به مسجدالحرام، از جمله مسائل تفسیری و فقهی مورد اختلاف میان اندیشمندان اسلامی است. این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع قرآنی، روایی و تفسیری، به بررسی مفهوم «نَجَس» در این آیه و تبیین مبنای منع ورود مشرکان به مسجدالحرام ...
بیشتر
مسئله اطلاق عنوان «نَجَس» بر مشرکان در آیه ۲۸ سوره توبه و ارتباط آن با حکم منع ورود آنان به مسجدالحرام، از جمله مسائل تفسیری و فقهی مورد اختلاف میان اندیشمندان اسلامی است. این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع قرآنی، روایی و تفسیری، به بررسی مفهوم «نَجَس» در این آیه و تبیین مبنای منع ورود مشرکان به مسجدالحرام می‌پردازد. پرسش اصلی پژوهش آن است که آیا تعبیر «إِنَّمَا الْمُشْرِکُونَ نَجَسٌ» بر نجاست ذاتی مشرکان و در نتیجه، منع مطلق آنان از ورود به مسجدالحرام و مکه دلالت دارد یا آنکه این حکم، مبنایی متفاوت دارد. آیه ۲۸ سوره توبه مهم‌ترین مستند قرآنی در اثبات منع ورود مشرکان به مسجدالحرام به شمار می‌رود؛ هرچند برخی فقیهان برای اثبات این حکم به روایات و اجماع نیز استناد کرده‌اند، در حالی که اعتبار و دلالت این ادله از سوی شماری از عالمان مورد نقد قرار گرفته است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که تعبیر «نَجَس» در آیه مذکور، به‌تنهایی دلالتی بر نجاست ذاتی، روحی یا جسمانی مشرکان ندارد و نمی‌توان از آن حکم عامی مبنی بر نجاست همه غیرمسلمانان یا منع مطلق آنان از ورود به اماکن مقدس استنباط کرد. همچنین، با توجه به سیاق آیات سوره توبه و مقایسه آن با مفاد آیه ۶۷ سوره مائده می‌توان منع مقرر در آیه ۲۸ سوره توبه را حکمی ناظر به شرایط مشرکان دانست. بر این اساس، منع ورود مشرکان به مسجدالحرام بیش از آنکه مبتنی بر نجاست ذاتی آنان باشد، ناظر به صیانت از حرمت است
حسین خوشدل
چکیده
در آیات قرآن بر این حقیقت تأکید شده که مردم امت واحده‌ای بودند (بقره/۲۱۳) و یا اگر خداوند اراده می‌کرد آنها را همواره بر امت واحده‌ای قرار می‌داد (مائده/۴۸، یونس/۱۹، هود/۱۱۸، نحل/۹۳، شوری/۸ و زخرف/۳۳). مفسران از گذشته تاکنون با ارائه تفاسیر متفاوت سعی کرده‌اند، معنای امت واحده را بیان کنند. تقریباً قریب به‌اتفاق مفسران منظور از ...
بیشتر
در آیات قرآن بر این حقیقت تأکید شده که مردم امت واحده‌ای بودند (بقره/۲۱۳) و یا اگر خداوند اراده می‌کرد آنها را همواره بر امت واحده‌ای قرار می‌داد (مائده/۴۸، یونس/۱۹، هود/۱۱۸، نحل/۹۳، شوری/۸ و زخرف/۳۳). مفسران از گذشته تاکنون با ارائه تفاسیر متفاوت سعی کرده‌اند، معنای امت واحده را بیان کنند. تقریباً قریب به‌اتفاق مفسران منظور از امت واحده را در این آیات و آیه ۱۱۸ سوره هود بهمعنای امتی که دارای دین حق باشد، تفسیر کرده‌اند. برخی از مفسران نیز تفسیری متفاوت از هر یک از آیات بیان کرده و معتقدند این آیات مفهوم واحد و مشترکی ندارند. از سویی دیگر تفسیر ارائهشده از سوی مفسران، با روایات معصومین و اقوال برخی از صحابه نیز هماهنگ نیست. این مقاله در پی ارائه تفسیری متفاوت و یکپارچه از این دسته از آیات بهویژه آیه ۱۱۸ سوره هود است تا مفهوم بهدستآمده از امت واحده بر همه آیات صدق کند. نتیجه بهدستآمده آن است که منظور از امت واحده در این آیه و همه این آیات برعکس نظر مفسران، امتی است که بر ضلالت و گمراهی باشد نه بر حق و ایمان.
