نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• حدیث ریاحی ¹
• فریده امینی ²
• بی بی سادات بهابادی ³

¹ دانش آموختۀ دکتری الزهرا

² عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا س

³ هیئت علمی دانشگاه الزهرا س

چکیده

جُناح از واژه‌های حوزۀ معنایی مفهوم گناه در قرآن کریم است. برای تبیین هر مفهوم در نظام معنایی قرآن کریم علاوه بر تمرکز بر با‌هم‌آیندهای آن التفات به معنای واژه در نیای آن از اهمیت خاصی برخوردار است که در این راستا ریشه‌شناسی تاریخی خودنمایی خواهد کرد. این مطالعه عهده‌دار تبیین و تدقیق معنای جُناح در قرآن کریم با روش‌های معناشناسی و بررسی تبارشناسی آن در زبان‌های سامی است. داده‌های ریشه‌شناسی از کاربست نیای جُناح در مفاهیم کوه، تیرگی شب و تاریکی شدید در زبان‌های سامی حکایت دارد که در این معانی مؤلفه‌های ثقالت (سنگینی) و ظلمت خودنمایی می‌کند و تتبع روابط هم‌نشینی نیز از وجود مؤلفه‌های ثقالت و منع در بافت قرآن کریم سخن می‌گوید. ردیابی مؤلفۀ سنگینی در زبان‌های سامی، سبب تقویت کاربست نیای این واژه در زبان‌های خانوادۀ عربی می‌شود. واژگان جانشین از وجود دو مؤلفۀ ضرر و تنگی در جناح حکایت می‌کند و روابط تقابلی نیز مؤیدی بر وجود مؤلفۀ گرفتگی و انسداد در بافت معنایی آن است، که شاهدی بر مؤلفۀ منع در تعمق روابط هم‌نشینی است.

کلیدواژه‌ها

• روابط هم‌نشینی
• ریشۀ‌شناسی‌ تاریخی جناح
• جناح
• قرآن کریم

موضوعات

• زبان قرآن